Kulungungu bʋmmʋg yԑla

Kulungugu bomb attack

bomb attack

Country	Ghana
Location	Kulungugu
Target	Kwame Nkrumah

Kulungugu bummʋg la da anɛ ye ba bͻͻd ye ba kʋ’ Kwame Nkrumah onԑ da an Ghana gɔmma zugraan kʋrʋg la, ka gʋ’ʋŋ.Yʋʋm tusid nɛ kubisa awai nɛ pisnyɔbʋ na anyɔb bɛ di nwadisa anii la li dabyinne daar, ka Kwame Nkrumah zi’en tenkanԑ an Kulungugu suokanԑ kpԑn’ԑd Pusig linԑ bԑ Upper East Region bԑ BɔkDistrit sʋ’ʋlʋm la. Ba da gban’e ye ba kʋ Gͻmԑna zʋran la, ka lͻb bͻmp anina ka li tans ka lԑԑ pʋ paam o.Nkrumah da keŋnԑ la’asʋg ka kunna nԑ Gͻmԑna zʋran Maurice Yameogo onԑ da bԑ Tenkʋdʋg linԑ bԑ Burkina Faso la. Sankan la, ba da buone li nԑ ye Upper Volta. La’asʋg la vͻͻnr da anԑ ye ba sͻb gbana bas su’or ka ba nyaŋi maal Volta mʋa’ar la. Dinԑ nati kena ka ti buon ye Volta Mʋa’ar.

Yԑlkʋda

Ban da nam bԑ su’orin lԑbib Ghana na la, satita'ar da niya hali sa’am su’or la ka li an mugusʋg tis lɔnam la nԑ ban na nyaŋi gaad. Gͻmma lͻnam la da zi’en Bͻk tempʋʋgin ye ba pʋ’ʋs sakur bibis banԑ da pʋn deŋim zi’e su’orin la ka mԑnnԑ ba nu’us ye ba gͻs Gͻmma zʋran la. Sakurbil sͻ’ Elisabeth Asantiwaa da zanl mͻpuum bͻbin paa Gͻmma zugraan la tuon. O da pu’alimnԑ Kat wa'ae saŋkanԑ ka bͻm la da tans la. Ghana Gͻmԑna zʋran la da mͻr sͻ’ ka o an onԑ guru o ka o yʋʋr da buon ye Kpԑԑmsͻb Samuel Buckman, onԑ da mͻ' ka nyaŋi nͻk Nkrumah ka ba digin teŋin on da deŋim wʋm bͻmp la vuud bɛ kpikpɛŋ la. Nkrumah nԑ Buckman da pu’alim ya hali ye ba kͻ’ͻŋʋ ba nyͻvʋr amaa nidib pisnu nԑ anu da pʋ’alimnɛ paas.

Britisdim duata da ti’eb Nkrumah Bͻk Sibiti la ni, onԑ da yis malkuga yit bɛ o nyaʋŋ nԑ O lʋgʋr ni. Li anԑ tiԑnr tis zin’ikanԑ ka ba da bͻm la.

Bͻmmʋg la nya’aŋ nԑ li saria kadib

Tawia Adamafil, onԑ da an Minista of Information Brͻkastin nԑ Gɔmma lampͻ, Ako Adjei, onԑ da an Minista of Foriegn Affairs la nԑ H.H Cofie-Crabbe, onԑ mԑ da an gbaʋŋ sͻbid kpԑԑm tis CPP Paati la, NKrumah da yԑl ye, bʋn linԑ maal la, bam kpɛɛmnammi atan' la mi’i li ti’ir . Ba da gban’e ba yͻ’ ka li yuug hali ka sͻ’ pʋ nyaŋi yiisiba.

Nidiba atan’ bama, ba yʋ’ʋn da basi ba su’or ye ba ken kɔɔtɔ. Ka kɔɔtɔ la pian’azug da anԑ ye Chief Justice Arku Korsah bԑnԑ mͻͻd ye o tua tisi ba hali ka di yuugi paae yʋʋm. Nkrumah da kat Korsah nԑ bas.O mɛ da lԑn bas dabisir tis kɔɔtɔdim ye ba maligim gͻsi li. Nkrumah da gͻsnԑ sʋŋa ka gaŋ sariakatib, ka ba tua ka ye nidiba atan' la mi’i li ti’ir. Alazʋgɔ, ba da mͻriba keŋ yͻ’ sariga ye ba bԑԑ’ anina nԑ ba kum. Li nya'aŋ, ba da si’egi ba kum sariga saŋa lɛbnɛ yʋʋm pisi Kat wa'ae Gaana wada sia tisir gɔmina tʋon gat wʋsa.Yʋʋm kaŋ ni pʋʋgin dinɛ an yʋʋm tʋsid nɛ kɔbisa awae nɛ pisnyɔbʋ na anyɔbʋ (1966) la, ba da kadi Kwame Nkrumah yis tʋʋma la ni, ka nidiba atan' banԑ da bԑ sariga la ni la yʋ'ʋn paam yͻlisim ka li da yinԑ National Liberation Council dim ni (NLC).