Tiyan Alile
| Sex or gender | pua |
|---|---|
| Country of citizenship | Nigeria |
| Duam zin'ig | Benin City |
| Tuuma | lawyer, Diib dugub, Diib kuosug |
| Academic degree | Bachelor of Laws |
| Start of work period | 1999 |
| Official website | http://www.culinaryacademy.com.ng |
Tiyan Alile anɛ Nigeria nɛ America dim ninkanɛ yʋʋ'ʋri yi paalʋ sʋ'ʋŋa. O anɛ didʋgʋd nɛ onɛ gɔsid diib zin'igin. Onɛ dɛŋin an' yiiga sɔbi yɔ'ɔg diib buudi kɔn'ɔb kɔn'ɔb zin'ig sakur Nageria teŋin. [1] O diib dʋgʋb zin'is la si'eba anɛ Ibadan Golf Club nɛ nananana diib zin'is sieba Nigeria teŋin..[2] Nannaa onɛ an' tuongat didʋgʋdʋb nɛ diib zin'is wʋsa kpeem Nigeria. Onɛ yɔ'ɔg diib dugub zamisig zin'ig ka an' didʋgʋd kpeem bɛ Tarragon. Zin'ig kaŋa anɛ zin'ig kanɛ vɛnl ka an' nidib la'asug zin'ig ka diib nɛ dankpi'ema buudi wʋsa bɛ.O nyaŋidi la'asid ka tɔn'ɔd diibi paad zin'i banɛ bɔɔd sʋŋir wʋʋ Fiesta of Flavours Food Fairs, GTBank Food nɛ Drink Fair, the Mzansi Culinary Festival (SA).[3]
Nyɔvʋr nɛ sakur
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]Ba da dʋa Alile bɛnɛ Benin City, o saam anɛ dʋꞌata ka o ma an piiyam. On da zamisi diꞌe o tʋʋma gbaŋi bɛ wada pʋʋgin ka tʋm kpikpiŋ wada tʋʋma yʋʋma piiga la,[4] o da kpɛnꞌɛs o mɛŋ diib zinꞌig ni nɛ yʋʋm tusir, kɔbiswai nɛ piswai nɛ atanꞌ ni ka li yinɛ on da zamis diib dʋgʋb yii o ma saꞌan la, o da sɛnꞌɛd bʋnꞌɔnbida nɛ niꞌim.[2] Yʋʋm tusayi nɛ piinɛ ayi ka o da lɛb sakur kanɛ yʋꞌʋri buon L'Academie de Cuisine ni ye o zamis diib dʋgʋb.[4]
On da bɛ sakurin la, Alile da mɔr zinꞌig kanɛ ka o kuosid diib ka o da pʋdi li yʋꞌʋr ye Tea Time Cupcakes. O da pinꞌil diib dʋgʋb nɛ yʋʋm tusir, kɔbiswai nɛ piswai nɛ awai la ni, sankan ka o da pinꞌili sɛnꞌɛd bʋnꞌɔnbida bɛ Ibadan Golf Club ka li yʋꞌʋr an Tees Hot Bites.[4][5] Yʋma anaasi nyaꞌaŋ, yʋʋm tusayi nɛ atanꞌ ni, o da yɔꞌɔg diib kuosig zinꞌig Nigerian ka pʋdi li yʋꞌʋr ye Mankɛnbiis tʋʋma ka mɛ da an onɛ gɔsid diib yela tis Genevieve Magazine.[4] Yʋʋm tusayi nɛ piinɛ anu la ni, Tiyan da zʋŋ o diib kuosig zinꞌig ka pʋdi li yʋꞌʋr ye Tarragon (o da nɔk nɛ dikanɛ ka o nɔŋ yʋꞌʋri pʋd), linɛ ka o da pinꞌili yi dinner club ni.[2]
Gbaŋ sɔbig
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]Alile sɔb gbaŋ kanɛ ka ba o pʋdi li ye, sɔlima linɛ bɛ bʋnkiꞌima ni, ka nidib da gɔs ka ye li anɛ "gbaŋ kanɛ paꞌan dʋgʋb yela li kɔnꞌ sa".[6] Ba da zʋŋ gbaŋ la nɛ yʋʋm tusayi nɛ piinɛ ayɔpɔi, Sigsaa nwadig, daba anu daar. Lin yi sankan saꞌ o maal tigir nam ka nidib kɛna karim gbaŋ la o tɛŋ ni nɛ tɛɛns siꞌeba ni.[7][8][9]
Paꞌanpaꞌan
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]Yʋʋm tusayi nɛ ayɔpɔi ni, Alile da pinꞌili paꞌan diib dʋgʋb ka pinꞌil Nigeria sʋꞌʋlim diib dʋgʋb sakur kanɛ da kɛn yiiga na la yʋʋm tusayi nɛ piinɛ ayi ka li bɛ Lagos, Nigeria.[10][4] Diib dʋgʋb zamisig nwa paae li bɛn wan wʋʋ li taaba banɛ bɛ tɛŋ siꞌeba ni ka ba lɛɛ gɔsid nɛ diib buudi buudi banɛ bɛ Nigeria sʋꞌʋlim ni la yela. Onɛ an zugraani tis lʋgʋr kanɛ laꞌas banɛ dʋgʋd diibi bɛ Nigeria la.[5] Tiyan paꞌal kpɛɛmnami ba zamisig zinꞌigin bɛ Central Johannesburg College sakur ni ka mɛ paꞌal o sakur bil yinnɛ kanɛ da paasi nyaꞌa diib dʋgʋb yaꞌan yʋʋm tusayi nɛ piinɛ ayuobʋ bɛ India tɛŋin la[11] Yʋʋm tusayi nɛ piinɛ ayuobʋ diꞌema kanɛ ka GTBank da maal ka li an diib dʋgʋb nyaꞌab la ni, Tiyan nɛ o diib dʋgʋb baŋir dim taaba, da paꞌal bipaala banɛ ka ba tʋʋma an diib dʋgʋb.[3] Yʋʋm tusayi nɛ piinɛ ayɔpɔi ni, o da zʋŋ o "biig yaꞌam" tʋʋma, lin anɛ Africa dim banɛ an bibaanlig ka dʋgʋd diib diꞌema, lin na niŋ siꞌem ka Africa diib dʋgʋdib nyaŋi dʋg Africa diib kɔnꞌɔb kɔnꞌɔb ka dunia wʋsa nyɛ.[1][12]
Sʋŋir nɛ tʋʋmsʋma
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]Alile da an zugraani tis Rotary club of Victoria Island East lin yi yʋʋm tusayi nɛ piinɛ atanꞌ paae yʋʋm tusayi nɛ piinɛ anaasi ni.[13]
Yaꞌan piini
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]Alile di yaꞌan piini bɛdigʋ, ka li yinnɛ an Luxury Travel Guide piini kanɛ ka ba tisid diib kuosig zinꞌig kanɛ gaadi ba taaba, dunia wʋsa diib kuosig zinꞌig kanɛ ka diib an sʋꞌʋŋa gaad o taab nɛ dunia wʋsa diib dʋgʋdib laꞌasig piini nam.
Gbanvɛɛnsa
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]- 1 2 "Hey Young African Chef! What you've got cooking?". Business day. April 28, 2018. Retrieved February 16, 2018.
{{cite journal}}: Cite journal requires|journal=(help) - 1 2 3 Otas, Belinda (September 2015). "Flavour Country (Food and Drink)". Wings. No. 24. p. 25. Retrieved November 20, 2015.
- 1 2 admin (2016-06-18). "Guaranty Stands for Food and Drink". THISDAYLIVE. Retrieved 2019-09-16.
- 1 2 3 4 5 "Tiyan Alile". Thisday (Pressreader). Retrieved November 20, 2015.
- 1 2 "Star Spotlight: Tiyan Alile (Culinary Academy)". Nigerian Guardian. Retrieved November 20, 2015.
- ↑ "Tiyan Alile: Shaping The Future Of Grand Cuisine". guardian.ng. 4 March 2018. Retrieved 2019-09-16.
- ↑ BellaNaija.com (2017-08-16). "Chef Tiyan Alile and Temple Muse host Friends & Guests to a Book Reading Session from New Book 'Tale in a Pie'". BellaNaija. Retrieved 2025-06-24.
- ↑ BellaNaija.com (2017-06-12). "BN Book Excerpt: Tale in a Pie by Tiyan Alile". BellaNaija. Retrieved 2025-06-24.
- ↑ Nigeria, Guardian (2018-03-04). "Tiyan Alile: Shaping The Future Of Grand Cuisine". The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News. Retrieved 2025-06-24.
- ↑ Akins, Richard. "10 influential Nigerian business women inspiring the next generation". businessdayonline.com. Retrieved November 17, 2016.
- ↑ "Changing the Food Game in Nigeria". theupperdecklx.com. Archived from the original on February 22, 2015. Retrieved November 20, 2015.
- ↑ Chris Onouha (June 24, 2017). "There's always a lesson to learn from everything, even when I burn myself in the kitchen—Founder, culinary academy, Ikoyi". Vanguard. Retrieved February 15, 2018.
- ↑ "Site". Rotary VI East. Archived from the original on June 22, 2018.