Iankim keŋ kʋ'ʋlʋmin la

Yʋꞌʋr Pianꞌʋk

Di yinɛ Wikipiidia
(Maligin lɛbisi yina Yʋ’ʋr Pian’ʋk)
noun
part of speech
Subclass ofnominal locution, name, word Dɛmisim gbɛlima
Part ofnoun phrase Dɛmisim gbɛlima
Has causenominalisation Dɛmisim gbɛlima
Has characteristiccountability Dɛmisim gbɛlima
Representssubstance Dɛmisim gbɛlima

ʋr Pianʋk[1] anɛ pianakanɛ an yʋʋr ka ti mɔri tisid nidib, kɔnbid, tɛɛns, bɛɛ laad.[2][3][4]

Tituunli= Awin, bʋʋg, Sabil,Yʋʋmpaal nwadig, mui, fuug, dɔɔg, bʋʋg, tiig, daa, waaf, lɔr, zɛɛnd, gbaʋŋ, kuom, niim, Bɔk, Sabil, Ateni daar, Yʋʋmpaal nwadig, Samampiid, diib.

ʋr pianauk tʋom an yʋʋr yinne tis siel yinne bɛɛ yʋʋr babʋg tis sielnam bɛdigʋ.

ʋr Pianʋk Yinne nɛ Babʋg

[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]

Yinne Babʋg Nuaa Nɔɔs Naaf Niigi Dau Dap Pʋa Pʋaap laa Laas

ʋr Pianaʋk Pianatɔmisa Pʋʋgin

[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]

ʋr pianauk mɔr tʋʋma bɛdigʋ piantɔmisa pʋʋgin. Yʋʋr pianauk tʋom an itʋŋdaan , itʋŋdiesi tis itʋŋ la bɛ pianatɔmisir pʋʋgin.


ʋmɛŋa: yʋʋr pianakanɛ mɔri tisid ninvʋsaalib, nwadis, dabisa nɛ girima zinis. Li sɔbʋg siniŋidnɛ sɔb biel bɛda. Yʋʋmɛŋa yaa bɛ pianatomosa ni, siniŋirin, tɛŋsʋkin bɛɛnaarin di sɔbʋg siniŋidnɛ nɛ sɔb biel bɛda.[5] Tituunli= Abʋŋ, Samampiid, Naab, Sigsaa nwadig, Ateni daar, Kɔɔt.

Tinami nyɛt Yʋʋmɛɛŋa Zinisia

[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]

Nidibnam, zinisnam, tɛɛnsnam, dabisayʋda nɛ nwadisyʋda ni.

Tituunli:

Nidibin: Azure, Ndebugri, Mpuaka.

Zinisnam yʋda: Agol, Akolwok, Abakang, Kɔɔt, Sibiti.

Tɛɛnsnam yʋda: Zawse, Bolgatanga, Kumasi.

Dabisa yʋda: Atinidaar, Atilatadaar, Alaaribdaar, Alemisdaar, Arezʋmdaar, Asibiddaar, Alasiddaar.

Nwadis yʋda: 1. January - Yʋʋmpaal Nwadig 7. July- Mɔraug 2.February – Fulumfug Nwadig 8. August- Mɔtul Nwadig 3.March- Dɔnwalig Nwadig 9. September -Sɛnlʋŋ Nwadig 4. April- Vaala Nwadig 10. October -Sawa'ar Nwadig 5. May- Sigsaa Nwadig 11. November – Sapal Nwadig 6. June – Sigir Nwadig 12. December - Samampiid nwandig

ʋyɛɛd: Yʋʋr pianakanɛ ka ti zaŋidi tisid laad. Ba sɔbʋgʋn pininɛ sɔb biel bibis.

Tit=baa, zɔŋ, ki, ligidi, tiig, zimi, saab, daam, dɔɔg,

ʋbanɛ mɔr kal: Yʋʋr pianakanɛ mɔri tisid laabanɛ na nyaŋi kaal.[6][7]

Tit=ya, gbana, laas, baas, bʋʋs, niigi, nidib

ʋbanɛ kʋ nyaŋi kaalɛ: Yʋʋr pianakanɛ zaŋi tisid laabanɛ pʋ mɔr kallɛ bɛɛ kʋ nyaŋi kaalɛ.[8]

Tituunli= kuom, pɛbisim, bugum, nwadbibis, ki, mui, sumalisim, kawɛnna, tintan, kpaam


ʋnyɛtis: Yʋʋr pianakanɛ mɔr tisid laabanɛ ka ti nyɛt

Tituunli=ya, daad, bugum, gbana, dɔɔd, nidib, fuug, dʋg,


ʋsuada (Yʋʋbanɛ pʋ nyɛta): Yʋʋr pianakanɛ mɔri tisid laabanɛ pʋ nyɛta.

Tituunli= pɛbisim, sumalisim, sunsanaŋ,ɛndʋg, Winaam, suntaana, siig  


ʋbabʋg: Yʋʋr pianakanɛ zaŋi di tisid laad bɛdegʋ yaa laasi bɛ zinig yinne bɛɛ gbil yinne ni.

Tituunli=Tabgbil, gʋr nwam, kpaam laa, suma bɔtɔ, mui kuriba,

  1. http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:entry=nomen
  2. https://www.theidioms.com/nouns/
  3. https://en.wikipedia.org/wiki/David_Adger
  4. https://en.wikipedia.org/wiki/Ray_Jackendorff
  5. https://en.wikipedia.org/wiki/Noun#CITEREFLesterBeason2005
  6. https://en.wikipedia.org/wiki/Manfred_Krifka
  7. https://en.wikipedia.org/wiki/Noun#CITEREFBorer2005
  8. https://en.wikipedia.org/wiki/Plain_Words