Iankim keŋ kʋ'ʋlʋmin la

Daboya

Di yinɛ Wikipiidia
Daboya
human settlement
ContinentAfrica Dɛmisim gbɛlima
CountryGhana Dɛmisim gbɛlima
Located in the administrative territorial entityWest Gonja Municipal District Dɛmisim gbɛlima
LocationSavannah Region Dɛmisim gbɛlima
Coordinate location9°31′49″N 1°22′56″W Dɛmisim gbɛlima
Map

Daboya an tempʋtitaari tis North Gonja district, district kanɛ bɛ Savannah Region sʋʋlim, Ghana Ya-datiʋŋ.[1] Dagomba nam da buoni dinɛ Burugu.[2] Di da anɛ zinikanɛ pak hali kpikpiŋ din yi Yendi paae Bouna. Nɛ kɛ ka Daboya an tensʋŋ hali Dagbon, hali paae zina, Daboya anɛ tempʋtitaari tis Daboya-Mankarigu constituency. Di anɛ tenkanɛ mɔr labakʋda bɛdegʋ Ghana. Army Special Operations Training School bɛ Daboya.[3]

Buudi banɛ bɛ Daboya anɛ Gonja, Tampulma, Dagomba (Hanga).[4]

Daboya da anɛ zinikanɛ ka ba kpiisid yaarim bɛ Kingdom of Dagbon.[5][6] Yʋʋm tusir, nɛ kɔbisyuobʋ la naarin, ka ba da zab nɛ sʋʋlim la ka nananna Gonja nam yʋʋn suoe di.[7] Sankanɛ ka ba da maal yaarim ani nɛ girima la gaadya, di kas-kas anɛ ban da tuudi di bɛdegʋ nwɛnɛ Electrochem, yʋʋm bɛnɛ Ada.

Daboya mɔr banaya ʋgʋb zinititaar nɛ zinivɛnlla.[8]

Abu Seidu (ka ba dka ba dʋa o 1987), bɔɔl nwɛɛd

  1. http://northgonja.ghanadistricts.gov.gh/?arrow=dnf&_=89&r=6&rlv=towns
  2. https://jetsanza.com/the-meaning-of-daboya/
  3. https://www.graphic.com.gh/news/general-news/daboya-military-training-school-receives-equipment-medical-items.html
  4. https://mofep.gov.gh/sites/default/files/composite-budget/2019/NR/North-Gonja.pdf
  5. https://mrpocu.com/daboya-the-history-you-need-to-know/
  6. https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/features/A-Brief-History-of-Northern-Ghana-Focus-on-Gonja-249345
  7. https://www.africanhistoryextra.com/p/a-history-of-the-gonja-kingdom-1550
  8. https://www.modernghana.com/news/828298/north-gonja-takes-sale-of-smocks-abroad.html