Iankim keŋ kʋ'ʋlʋmin la

Benito Owusu Bio

Di yinɛ Wikipiidia
Benito Owusu Bio
ninsaal
Sex or genderDau Dɛmisim gbɛlima
Country of citizenshipGhana Dɛmisim gbɛlima
Name in native languageBenito Owusu-Bio Dɛmisim gbɛlima
Yu'ur Kane ka ba tis oBenito, Owusu Dɛmisim gbɛlima
Zak yu'urOwusu Dɛmisim gbɛlima
Du'am yuum1 Sapal/Nwadispii nɛ ayi 1968 Dɛmisim gbɛlima
Duam zin'igAtwima District Dɛmisim gbɛlima
Native languageAsante Dɛmisim gbɛlima
Languages spoken, written or signedEnglish Dɛmisim gbɛlima
Tuumageneral manager, politician Dɛmisim gbɛlima
Position heldMember of the 7th Parliament of the 4th Republic of Ghana, Member of the 6th Parliament of the 4th Republic of Ghana, Member of the 5th Parliament of the 4th Republic of Ghana, Member of the 4th Parliament of the 4th Republic of Ghana, Member of the 8th Parliament of the 4th Republic of Ghana Dɛmisim gbɛlima
Educated atUniversity of Birmingham, Kwame Nkrumah University of Science and Technology Dɛmisim gbɛlima
Member of political partyNew Patriotic Party Dɛmisim gbɛlima
Religion or worldviewChristianity Dɛmisim gbɛlima

Benito Owusu Bio (November 1, 1968)[1][2] anɛ onɛ gɔsid tam yɛla[1][2] ka an Ghana pɔlitis nwɛɛd. O anɛ Wadmaan tis Atwima-Nwabiagya constituencyAshanti Region, Ghana la sʋʋlim dim. O paas Ghana Wadmaanib yikanɛ paasi anaasi anu ayuobʋ, ayɔpɔi nɛ anii Ghana Republic kanɛ paasi anaasi la ni.[3] O paasnɛ Wabʋg Naadɔɔg la ni.[1][2][3]

On siniŋ siem nɛ o sakur yɛla

[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]

Ba da dua Owusu nɛ yʋʋm tusir, kɔbiswai nɛ pisyuobʋ nɛ anii Nwadis piinɛ yinne la. yiiga daar, November 1, 1968.[1][2] O yinɛ Akropong, tenkanɛ bɛ Ashanti Region sʋʋlim, Ghana. O da naae nɛ Kwame Nkrumah University of Science and Technology.[1][2] O Bachelor of Science degree in Land Economy yi Yunivɛsiti la ni.[1][2] O da maal degree lanɛ yʋʋm tusir, kɔbiswai nɛ piswai nɛ anaasi, 1994.[1][2] O da lɛn keŋ University of Birmingham[1][2] yaas maal Masters in Sociology in Hospitality.[1][2] O da die o kasɛta gbaʋŋ nɛ yʋʋm tusir, kɔbiswai nɛ piswai nɛ anii (1998).[1][2]

Owusʋ da anɛ General manager Hotel Georgia Limited n bɛ Kumasi.[1][2]

Owusu paasnɛ Wabʋg Naꞌadɔɔg la ni, New Patriotic Party.[1][2][3] O da lieb Wadmaanɛ yʋʋm tusa ayi nɛ anu yʋʋmpaal Nwadig la ni (January 2005) on da di yʋʋm tusa ayi nɛ anaasi Nwadis piinɛ ayi vɔɔtʋg la (December 2004) nyaaŋ.[4][5] din yi sankan o keŋ Wadmaanib yin la nɔɔra anaasi nwa tuunl taaba.[3] O anɛ Wadmaani tis Atwima-Nwabiagya North constituencyʋlim dim.[1][2][3][4] Ba da vɔɔt o ka o keŋ Wadmaanib yikanɛ paasi anaasi, anu, ayuobʋ nɛ ayɔpɔi la Ghana Republic kanɛ paasi anaasi la ni.[3] O da paas laaskanɛ gɔsid Roads and Transport nɛ Public Accounts Committee Wadmaanib yikanɛ paasi ayɔpɔi la ni (7th Parliament)[3]. On da bɛ Wadmaanib yin la, ba da gaŋ o ye o an Deputy Minister of Lands and Natural Resources.[6]

Ba da vɔɔti Owusu-Bio ka o lieb Wadmaani tis Atwima-Nwabiagya North constituency bɛ Ashanti Region, Ghanaʋlim la dim yiiga nɛ yiiga nɛ yʋʋm tusa ayi nɛ anaasi Ghana wʋsa vɔɔtʋg la ni, (2004 Ghanaian general elections). O da zienɛ Wabʋg Naꞌadɔɔg zug. O sʋʋlim la da paas sʋʋlimnam pistan nɛ ayuobʋ banɛ ka Wabʋg Naadɔɔg la da di yi sʋʋlimnam pistan nɛ awai n bɛɛ Ashanti Region la.[7] Wabʋg Naꞌadɔɔg la da di kʋgʋs bɛdigʋ, kɔbiga nɛ pisi nɛ anii (128) yi kɔbisyi nɛ pistan (230) pʋʋgin.[8] O da paam vɔɔt utsa pisnu nɛ ayɔpɔi, kɔbistan nɛ pistan nɛ ayɔpɔi (56,337) yi vɔɔt tusa pisyɔpɔi, kɔbisyi nɛ pisnu nɛ ayi (70,252) pʋʋgin, dinɛ an pisnii duali ayi kɔbiga pʋʋgin (80.2%). Ba da vɔɔt o ka bas Ebenezer Obu Tette onɛ da an Peoples' National Convention nid, Nana Appia Manu Maꞌasim tiig Naꞌadɔɔg National Democratic Congress nid, Munni Issah onɛ an Convention People's Party nid nɛ Ben Owusu Boadu onɛ an Every Ghanaian Living Everywhere Naadɔɔg nid. Bama wʋsa da paamnɛ yinne kɔbiga pʋʋgin, (1.0%) piinɛ ayɔpɔi dual yinne kɔbiga pʋʋgin (17.1%), yinne duali anu kɔbiga pʋʋgin (1.5%) nɛ nɛɛm duali atan kɔbiga pʋʋgin (0.3%) ba yʋda la dɔl taaba siem la.

Yʋʋm tusa ayi nɛ anii la ni, 2008, o da lɛn dɔlisi Wabʋg Naadɔɔg la, New Patriotic Party ka ba vɔɔti tis o sʋʋlim kan yaas.[9][10] O sʋʋlim la da paas sʋʋlimnam pistan nɛ anaasi banɛ ka Wabʋg Naꞌadɔɔg da di yi sʋʋlimnam pistan nɛ awai n bɛɛ Ashanti Region la.[11] Wbʋg Naadɔɔg la da di kʋgʋs biela, kɔbiga nɛawai (109) yi kɔbisyi nɛ pistan (230) pʋʋgin.[12]   O da paam vɔɔt tusa pisnaasi nɛ ayuobʋ, kɔbisyubʋ nɛ anu (46,605) yi vɔɔtnam tusa pisyɔpɔi nɛ ayi, kɔbiswai nɛ pisyɔpoi nɛ atan (72,973) dinɛ an pisyuobʋ nɛ atan dual pisnii nɛ ayɔpɔi Kɔbiga pʋʋgin (63.87%). Ba da vɔɔt o ka bas Chogkureh Christopher onɛ an Maꞌasimtiig Naꞌadɔɔg, National Democratic Congress nid, Yaw Frimpong and independent party. Kɔbiga pʋʋgin ba da paamnɛ piinɛ ayɔpɔi dual ayɔpɔi (17.07%) nɛ piinɛ awai dual ayuobʋ (19.06%).

Yʋʋm tusa ayi nɛ piinɛ ayi la ni, 2012, o da lɛn zien Wabʋg Naadɔɔg zug, ka ba vɔɔti tis o yaas sʋʋlim kan nɔɔ ni. O da paam vɔɔt tusa pisi nɛ ayɔpɔi, kɔbisnaasi nɛ pisnu nɛ ayuobʋ (27,456) yi vɔɔ tusa pisnaasi nɛ anu, kɔbisnii nɛ pisnaasi nɛ awai (45,849) dinɛ zɛm nɛ  pisnu nɛ awai dual pisnii nɛ anii kɔbiga pʋʋgin (59.88%) . ba da vɔɔt o ka bas Anthony Bernard Ansah onɛ an Maasim tiig Naadɔɔg, National Democratic Congress nid, Kwadwo Amponsah onɛ an Progressive People's Party nɛ Dickson Osei-Asibey onɛ pʋ mɔr Naadɔɔgɔ. Kɔbiga pʋʋgin bama da paamnɛ piinɛ anii duali ayi (18.2%), nɛɛm dual pisnii nɛ anaasi (0.84%) nɛ pisi nɛ yinne duali anii (21.08%) ba yʋda la tun taaba siem la. Benito da lɛn di yʋʋm tusa ayi nɛ piinɛ ayuobʋ (2016) nɛ yʋʋm tusa ayi nɛ pisi (2020) vɔɔtʋg keŋ Wadmaanib yikanɛ paasi ayɔpɔi nɛ anii la Gaana Republic kanɛ paasi anaasi la ni.

Owusu-Bio anɛ Kristo biig ka ken Anglican church. O mɔr pʋꞌa nɛ biisi atan.

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 https://web.archive.org/web/20160506162148/http://ghanamps.gov.gh/mps/details.php?id=212
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 https://web.archive.org/web/20160424211718/http://ghanamps.gov.gh/mps/details.php?id=2608
  3. 1 2 3 4 5 6 7 https://www.parliament.gh/mps?mp=273
  4. 1 2 http://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2004/ashanti/14/index.php
  5. https://en.wikipedia.org/wiki/Benito_Owusu_Bio#cite_note-:4-5
  6. https://mlnr.gov.gh/deputy-minister-forestry
  7. https://www.fact-checkghana.com/statistics-presidential-parliamentary-election-results/
  8. http://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2004/president/index.php
  9. http://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2008/ashanti/14/index.php
  10. https://en.wikipedia.org/wiki/Benito_Owusu_Bio#cite_note-:6-10
  11. http://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2008/ashanti/index.php
  12. http://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2008/index.php