Kwesi Amoako Atta
| Sex or gender | Dau |
|---|---|
| Country of citizenship | Ghana |
| Yu'ur Kane ka ba tis o | Kwesi |
| Du'am yuum | 5 Mɔtul/Nwadisawai 1951 |
| Duam zin'ig | Ghana |
| Languages spoken, written or signed | English |
| Tuuma | politician, business consultant, lawyer, minister |
| Position held | Member of the 7th Parliament of the 4th Republic of Ghana, Member of the 6th Parliament of the 4th Republic of Ghana, Member of the 8th Parliament of the 4th Republic of Ghana, Minister of Roads and Highways |
| Educated at | Abuakwa State College, Tarkwa Senior High School, University of Ghana, Ghana lɔyanam sakur |
| Member of political party | New Patriotic Party |
| Religion or worldview | Christianity |
Kwasi Amoako-Attah[1] anɛ lɔya n bɛ Ghana, o anɛ management consultant ka mɛ an pɔlitis nwɛꞌɛd, ba da duꞌa o nɛ Burya nyaꞌaŋ nwaris anii la li daba anu daar yυυm tusir nɛ kɔbiswai nɛ piisnu nɛ yinne la ni. O anɛ wadmaan tis Atiwa West linɛ bɛ Ghana Eastern Region sυꞌυlυm la. O anɛ Wabυg Naꞌadɔɔg la nid lin yi yυυm tusa ayiꞌ nɛ pii nɛ ayɔpɔi la ni. Nannana, onɛ an ti Ghana Minista kanɛ gɔsidi ti suoya yɛla la.[2]
O vυm pinꞌilυg nɛ o sakur yɛla
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]Ba da duꞌa Kwesi Amoako Atta nɛ Burnya nyaꞌaŋ nwaris anii la li daba anu daar yυυm tusir nɛ kɔbiswai nɛ piisnu nɛ yinne la ni n bɛ Akyem-Awenare teŋ linɛ bɛ ti Ghana Eastern Region sυꞌυlυm la. O da keŋɛ o sakur bɛnɛ Abuakwa State College la ni naae ka diꞌe o kasɛta gbaυŋ linɛ an GCE Ordinary Level , ka tɔlisi Tarkwa Senior High Sakur la ni naae ka diꞌe o kasɛta gbaυŋ linɛ an GCE Advanced Level.[3][4]
O da tɔlisi maali o Bachelor of science Digirii kasɛta gbaʋŋ yit University of Ghana Legon. Ka lin nyaꞌaŋ ka o tɔlis n keŋ Ghana School of Law, Makola n zamis wada yɛla ka yυυm tusa ayiꞌ nɛ ayi' la ni ka ba buol o paas ti Ghana wada miꞌilim lυgυr dim la ni.[5] O mɛ da lɛn diꞌe kasɛta gbaυŋ linɛ an Executive Master of Business Administration n yit University of Ghana sakur la ni.[6]
O tυυma yɛla
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]Atta n da naae University of Ghana la, ka Meat Marketing Board da nɔk o ye o an regional manager lin da yi yυυm tusir nɛ kɔbiswai nɛ pisyɔpɔi nɛ awai n ti paae yυυm tusir nɛ kɔbiswai nɛ pisnii nɛ anu la ni. Lin nyaꞌaŋ ka o kena tυm nɛ Unilever Ghana dim ani ka ba nɔk o ye o an manager nɛ zugdaan of logistics and marketing tυυma la ni.[7]
Ban da buol o paas wada miꞌilim lυgυr dim la ni la, o da bɛnɛ gɔsid wada yɛla tυυma dɔɔgin, li pυ yυυgɛ ka ba gaŋ o ye o an banɛ gɔsid wada yɛla la wυsa saꞌan-saꞌan n tis Vlisco Ghana Group la.[7] Yυυma tusa ayiꞌ nɛ piiga la ni ka o bas a-sʋꞌoe-mɛŋ tυυm kan ka kpɛnꞌ pɔlitis nwɛꞌɛb.[4]
O pɔlitis bɛllim
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]Atta kpɛnꞌ pɔlitis nwɛꞌɛb nɛ Yυυm tusa ayiꞌ nɛ piiga la ni ka o da ziꞌenɛ nyiꞌa Atiwa West sυꞌυlυm wadmaanib kυk la. On nɛ nidiba atanꞌ da nyiꞌad, ba yυda anɛ, Emmanuel Atta Twum onɛ an Maꞌasim Tiig Naꞌadɔɔg nid nɛ George Padmore Apreku onɛ an New Vision Party nid nɛ Kasum Abdul-Karim onɛ mɛ da an People's National Convention la ni, ban da maligim ye ba vɔɔt gaŋ wadmman la, vɔɔt la da maali Burnya nyaꞌaŋ nwadis anii la li dabisim pistanꞌ nɛ yinne daar yυυma tusa ayiꞌ nɛ piiga la ni.[8] Ban da vɔɔt naae la ka Atta di, o da mɔri vɔɔt kal 20,282 n yit vɔɔt la kanl wυsa linɛ da an 27,540 la ni, ka kɔbʋg pυυgin, o da mɔri 75.0% .[9]
Burnya nyaꞌaŋ nwadis piiga la li dabisim pii nɛ awai daar yυυm tusa ayiꞌ nɛ piiga la ni ka Joyce Bamford-Addo[8] da waꞌali o ka o paas ti Ghana wadmaanib yir la ni. O da keŋ tuonɛ di yaꞌan yυυma tusa ayiꞌ nɛ pii nɛ ayiꞌ vɔɔt la ni ka yυυm tusa ayiꞌ nɛ pii nɛ yayuobʋ la ni ka ba vɔɔt ka o lɛn di.
On da an Minista gɔsidi ti suoya nam yɛla la
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]Burnya nyaꞌaŋ nwadig yinne la yυυm tusa ayiꞌ nɛ pii nɛ ayɔpɔi la ka ti Ghana Gɔmena Nana Akuffo-Addo da gaŋ Atta ye o an Minista kanɛ na gɔsidi ti suoya nam yɛla. Ba yɛl Atta ye o gɔsim ka tempυυgin suoya la wυsa maal ka li kas-kas anɛ suobanɛ ka ti Ghana kpaarib dɔl. Nɛꞌɛŋa na sυŋ ka ti Ghana diib yɛla nɔbig.[10]
Wadmaanib yir kpɛɛmnam da nan ye ba vɛɛnsi gɔs ka gaŋ o ka an Minista la
Wadmaanib yir kpɛɛmnam la da buoli Atta nɛ Burnya nyaꞌaŋ nwadis ayi' li daba ayi' daar yυυm tusa ayiꞌ nɛ pii nɛ ayɔpɔi la ni vɛɛns o yɛla n gɔsi gaŋ o ye tυm o Minista tυυma la. O da yɛl kpɛɛmnam la on bɔɔd ye o tυm siꞌem kat waꞌae nɛ suoya maalυg yɛla la.[11]
O da sid si'iŋi tυm wυυ on gbanꞌe siꞌem ye o tυm la, o da ɛɛnti nɔgυsnɛ banɛ an tadim nam la tυυma ka ba ziꞌe suoya namin n diꞌesid lampɔ ti Ghana sυꞌυlυm wυsa.[12] Tυυma nwa pυυginɛ, kɔbiga pυυgin o da kɛnɛ ka ba nɔgis tadim nam bam pisnu. Atta da yɛl ye, li yaꞌa maal ala, li na sυŋ tadim nam hali bɛdigυ ba nɔŋ pυυgin.
Akuffo-Addo da waꞌalim Minista nam la wυsa Buniya nyaꞌaŋ nwaris ayiꞌ la li dabisim piiaga yυυma tusa yiꞌ nɛ piina yɔpɔi la ni ye ba paas wadmaanib yir la ni.[13] Atta mɛn da paas Minista nam ban piiga banɛ ka ba da gaŋ ye ba siꞌiŋ tυυma la ni.[14]
Minista tυυma
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]Buniya nyaꞌaŋ nwaris ayuobu la yυυma tusa yiꞌ nɛ piina yɔpɔi la ni ka o da yɔꞌɔg tadim nam tυυma linɛ da buon ye Disability Road Toll Initiative.[15] Tadim nam banɛ ka o da nɔk yiiga da anɛ piisnii n naae kɔligi ka o nɔki ba ye ba tυm toll booths tυυma la.[15] Atta da yina yɛl ye ba na nɔk tadim bam tusa yiꞌ (200) yaꞌas ka ba tυm. Nannanna o anɛ Minista kanɛ gɔsidi ti suoya yɛla la.[16]
O vυm bɛllim
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]Atta di puꞌa duꞌa biis anaasi. O anɛ Presbyterian karimbiig.[5]
Gbanvɛɛnsa
[dɛmisim gbɛlima | dɛmisimi din yi zin'isiana]- ↑ https://citinewsroom.com/2021/02/nana-addos-government-undertook-over-50-road-projects-in-first-term-amoako-attah/
- ↑ https://www.myjoyonline.com/contractors-who-do-shoddy-work-to-pay-more-for-maintenance-roads-minister-warns/
- ↑ https://web.archive.org/web/20170728124723/http://www.odekro.org/person/kwasi-amoako-attah/
- 1 2 https://www.parliament.gh/mps?mp=62
- 1 2 http://ghanamps.com/mps/details.php?id=5522
- ↑ http://ghanamps.com/mps/details.php?id=74
- 1 2 https://web.archive.org/web/20170725123011/http://www.ghana.gov.gh/index.php/governance/ministers/3425-kwasi-amoako-atta-roads-and-highways
- 1 2 http://ghananewsagency.org/politics/amoako-atta-sworn-in-as-mp-for-new-atiwa--21542
- ↑ http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/artikel.php?ID=189487
- ↑ https://www.modernghana.com/news/748870/full-list-of-ministers-designate.html
- ↑ http://www.myjoyonline.com/news/2017/February-1st/50-of-toll-booth-staff-to-be-persons-with-disability-roads-minister-designate.php
- ↑ https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/politics/Kwesi-Amoako-Atta-appears-before-Appointments-Committee-Highlights-506398
- ↑ https://web.archive.org/web/20170807193826/http://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/President-swears-in-last-batch-of-sector-ministers-509140
- ↑ http://www.myjoyonline.com/politics/2017/February-10th/akufo-addo-swears-in-final-batch-of-ministerial-nominees.php
- 1 2 http://citifmonline.com/2017/07/05/toll-booth-job-for-pwds-govt-kicks-off-with-80-people/
- ↑ https://www.graphic.com.gh/news/general-news/roads-being-fixed-since-2017-minister.html?fbclid=IwAR3tjnIqI1j-slKieMLz2A2CPCkar3YcuAlV4C6yEJlI2qe-SAWvK1cMqZQ